Kluczowy biegły rewident nie bę­dzie mógł wykonywać badania w jednostce zainteresowania publicz­nego (np. banku, spółce giełdowej, za­kładzie ubezpieczeń) dłużej niż pięć lat. Do badania małego podmiotu bę­dzie mógł powrócić dopiero po dwu­letniej przerwie. Taki wymóg wprowa­dza ustawa z 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, pod­miotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nad­zorze publicznym. Ustawa została podpisana przez prezydenta i wejdzie w życie 14 dni od jej ogłoszenia. Co więcej, nowe przepisy wymagają, aby kluczowy biegły rewident oraz biegli uczestniczący w czynnościach rewizji finansowej nie zajmowali kie­rowniczych stanowisk w jednostce zainteresowania publicznego przed upływem co najmniej dwóch lat od zakończenia wykonywania badania. Zgodnie z definicją kluczowy bie­gły jest odpowiedzialny za wykony­wanie czynności rewizji finansowej w imieniu podmiotu uprawnionego do badania, podpisującego opinię lub raport, o których mowa w art. 65 ustawy o rachunkowości.

Ustawa wymaga, aby w strukturze tych jednostek działał komitet audy­tu. Obowiązek jego powołania nie bę­dzie dotyczyć:

- otwartych funduszy emerytalnych,

- powszechnych towarzystw emery­talnych,

- funduszy inwestycyjnych,

- oddziałów instytucji kredytowych i oddziałów banków zagranicznych,

- głównych oddziałów zakładów ubezpieczeń,

- jednostek, w których rada nadzor­cza składa się z nie więcej niż pięciu członków.

W tym ostatnim przypadku zada­nia komitetu audytu może spełniać również rada nadzorcza.

Tam, gdzie powstanie komitetu audytu jest obowiązkowe, członko­wie powinni być powoływani przez radę nadzorczą lub komisję rewizyj­ną spośród własnych członków.

W skład komitetu ma wchodzić co najmniej trzech członków, przy czym jeden z nich powinien spełniać warunki niezależności. Oznacza to, że taki członek nie będzie mógł posia­dać udziałów w danej jednostce lub jednostkach powiązanych (wymóg ten nie dotyczy jednak członków ko­mitetu audytu banków spółdziel­czych oraz SKOK-ów). Niezależność utracona będzie, gdy w ciągu trzech ostatnich lat osoba ta uczestniczyła w prowadzeniu ksiąg rachunkowych jednostki i sporządzaniu jej sprawoz­dań finansowych. Piastowanie tej funkcji wykluczać będą również po­wiązania rodzinnie z członkami za­rządu lub rady nadzorczej jednostki. Ponadto od tego członka komitetu przepisy wymagają kwalifikacji w dziedzinie rachunkowości lub re­wizji finansowej.

Główne zadania komitetu audytu to monitorowanie procesu sprawoz­dawczości finansowej, skuteczności systemów kontroli wewnętrznej, au­dytu wewnętrznego, zarządzania ry­zykiem, a także wykonywania czyn­ności rewizji finansowej. Komitet bę­dzie musiał czuwać nad niezależno­ścią biegłego rewidenta i podmiotu uprawnionego do badania sprawoz­dań finansowych oraz czynnie uczestniczyć w wyborze podmiotu audytorskiego. Powinien on reko­mendować odpowiedni podmiot ra­dzie nadzorczej lub innemu organo­wi nadzorującemu.

Z kolei w czasie wykonywania czynności rewizji finansowej komitet audytu będzie współpracował z wy­braną spółką audytorską.

Podmiot uprawniony do badania będzie musiał przekazywać komite­towi pisemne informacje o istotnych kwestiach dotyczących czynności re­wizji finansowej, szczególnie o zna­czących nieprawidłowościach syste­mu kontroli wewnętrznej jednostki w odniesieniu do procesu sprawoz­dawczości finansowej.

Na powołanie komitetu audytu jednostki zainteresowania publiczne­go będą miały sześć miesięcy od wej­ścia w życie nowych  przepisów.

AGNIESZKA POKOJSKA